www.trunghochoangdieubaxuyen.net - Thân Chúc Quư Thầy Cô và Đồng Môn Hoàng Diệu một năm mới luôn được Dồi Dào Sức Khỏe và Tràn Đầy Hạnh Phúc - www.trunghochoangdieubaxuyen.net






Dương Lịch – Âm Lịch Click on the date for details

V Miệtờn
(H
ồi Kư Tớc 1975)
Lạc long Huỳnh Quốc Phú

XĂ NHƠN MỸ
     Người dân địa phương thường gọi là Vàm Nhơn Mỹ, đó là quê của Xuân, thằng bạn nhỏ tuổi nhất trong năm thằng. Cả đám chúng tôi học một lớp, cùng trường Hoàng Diệu Ba Xuyên và tự cho ḿnh là Ngũ Quỷ.
     Vàm có nghĩa là cái cửa sông. Nhơn Mỹ nằm ngay cửa sông từ quận Kế Sách chảy ra sông Hậu Giang.
     Từ Sóc Trăng đến Nhơn Mỹ có thể đi bằng ba đường khác nhau và tôi đă từng đến Nhơn Mỹ bằng cả ba con đường này:
     Lần đầu tiên đến Nhơn Mỹ, tôi đi xe đ̣ từ Sóc Trăng đến quận Kế Sách, sau đó xuống đ̣ đi theo sông khoảng ba tiếng đồng hồ. Đoạn đường trên sông này dài mười cây số. Hai bên bờ sông là vườn cây trái xum xuê. Nhiều cây ăn trái mọc sát bờ nước với những trái cây khoe sắc đủ màu đă làm tôi say mê về sự trù phú của miệt vườn.
     Lần thứ nh́ đến Nhơn Mỹ, tôi đi xe đ̣ từ Sóc Trăng đến xă Đại Ngải, sau đó lại xuống đ̣ đi dọc theo bờ sông Hậu Giang ngược lên hướng Cần Thơ.  Đoạn đường trên sông Hậu Giang này khoảng năm cây số, đi khoảng hơn một giờ. Bên trái là những vườn dừa mọc phủ cả bờ sông. Lác đác một vài túp lều tranh lấp ló sau những hàng cây ăn trái rậm rạp. Nh́n sang bên tay phải th́ bờ bên kia chỉ thấy lờ mờ, đôi lúc chẳng thấy ǵ cả. Thật ra nếu nh́n sang phải mà thấy bờ, th́ đó cũng chỉ là bờ của những cái cồn nổi trên sông, chứ không phải là bờ bên kia của sông Hậu Giang, bởi v́ sông Hậu Giang rộng lắm, từ bên bờ tỉnh Sóc Trăng, mắt ḿnh không thể thấy được bờ bên kia của tỉnh Trà Vinh.
     Lần sau cùng đến Nhơn Mỹ là sau khi tôi đă đi lính, lúc đó tôi đang phục vụ tại Cần Thơ. Nhân lúc có hai ngày phép không làm ǵ, tôi rủ Vĩnh Toàn, một người bạn trong đơn vị về chơi miệt vườn, nhân tiện để thăm Xuân v́ đă lâu lắm rồi tôi không gặp, nhất là nghe Xuân đă lập gia đ́nh.
     Toàn là người Huế, gịng giơi hoàng tộc, vai vế ngang hàng với cựu hoàng Bảo Đại. Mặc dù là gốc người Huế, nhưng Toàn lại muốn thuyên chuyển về Cần Thơ v́ máu phiêu lưu trong người của chàng. Toàn hy vọng rằng, nơi miền đất hứa phương nam này, chàng sẽ khám phá ra nhiều điều mới lạ, một miền đất mà sách vở lúc nào cũng ca tụng sự trù phú ấm no của người dân, đồng thời chàng cũng hy vọng t́m được một nàng tiên mộc mạc yêu kiều của miền sông nước Cửu Long cho đời ḿnh.
     Nghe tôi rủ rê, đúng vào máu mê của chàng, Toàn nhận lời ngay.  Hai đứa đèo nhau bằng chiếc Honda sport của Toàn từ Cần Thơ về Sóc Trăng. Sau khi ghé vào nhà tôi bỏ bớt đồ đạc cho nhẹ, cả hai trực chỉ hướng Đại Ngải. Khi đến đầu xă Đại Ngải, chúng tôi quẹo trái vào một con lộ bằng đất. Con lộ này chạy song song với sông Hậu Giang. Đoạn đường này dài bằng đoạn đường đ̣ trên sông từ Đại Ngải đến Nhơn Mỹ, nhưng nhờ đi bằng Honda nên chỉ hai mươi phút là chúng tôi đă đến. Trong lần đi này tôi có hơi lo v́ lúc đó tôi đă là lính, nếu lỡ mà bị bọn Việt Cộng tóm được th́ cuộc đời kể như tàn. Toàn lái xe, tôi ngồi sau với khẩu súng lục thủ sẵn pḥng sự bất trắc. Tôi c̣n nhớ khoảng giữa đoạn đường có một đồn Nghĩa Quân. Nếu không có cái đồn Nghĩa Quân đó, tôi không bao giờ dám đi bằng con đường này. Chỉ tiếc rằng, thời gian quá eo hẹp, hơn nữa v́ vấn đề an ninh, chúng tôi không dám đi xa. Cả hai chúng tôi ghé vào thăm Xuân tại xă Nhơn Mỹ, nhậu nhẹt hàn huyên với Xuân gần suốt đêm cho thỏa ḷng, đến ngày hôm sau th́ lại phải về sớm.
**************
     Lần đầu tiên tôi đến xă Nhơn Mỹ là v́ một lư do hết sức đau buồn: ba của Xuân bị Việt Cộng phục kích bắn chết khi ông đang làm công tác xây cầu cho xă! Cả lớp học của tôi bàng hoàng khi nghe tin này. V́ là bạn bè thân thiết, tôi đă t́nh nguyện đi Nhơn Mỹ để phúng điếu hầu chia xẻ nỗi niềm đau đớn với bạn ḿnh.
     Khi vừa xuống bến đ̣ tại Kế Sách, tôi đă nghe nhiều người bàn tán về cái chết của ba Xuân. Ông làm trong hội đồng xă, mọi người gọi là Ông Hội Đồng Lân. Ông là một người hiền hậu, rất thương con. Tôi đă từng tiếp xúc với ba của Xuân rất nhiều lần khi ông c̣n ở ngoài tỉnh. Chưa bao giờ tôi thấy ông la lối hay tỏ vẻ nghiêm khắc với con cháu. Nghe những người dân nói chuyện với nhau th́ mới biết là ông được rất nhiều người thương mến.
     Cả năm người chúng tôi đến Nhơn Mỹ vào một ngày đẹp trời, tuy nhiên v́ đám tang, nên không khí có vẻ ảm đạm. Tất cả sinh hoạt của người dân trong xă đều bị ảnh hưởng bởi cái chết của ba Xuân, đi đến đâu tôi cũng nghe mọi người bàn tán.
     Chúng tôi đến trước quan tài của ba Xuân để hành lễ, riêng cá nhân tôi đă an ủi Xuân nhiều lần. Trong t́nh bạn bè, tôi không ngăn được hai gịng lệ tuôn rơi, khóc cho bạn ḿnh với một đàn em nhỏ từ nay phải mồ côi cha, khóc cho má của Xuân từ nay trở thành người góa bụa.
     Đám tang của ba Xuân kéo dài sáng đêm, tiếng nhạc đưa đám  thỉnh thoảng lại vang lên rộn ràng mỗi khi có người đến phúng điếu. Tang lễ không bao giờ gián đoạn, lúc nào cũng có người trông nom nhang đèn và lúc nào cũng có tang gia đáp lễ khi có khách đến phúng điếu. Thỉnh thoảng thức ăn lại được dọn lên đăi mọi người và nhạc công, để họ đủ sức chống chọi với cả đêm ngày. Đặc biệt trong đám tang của ba Xuân có một ông khoảng bốn mươi tuổi, ông này lúc nào cũng khề khà hơi men. Khi muốn không khí vui tươi, ông làm tṛ và kể chuyện tiếu lâm làm mọi người cười. Lúc muốn làm cho không khí đau buồn, để phù hợp với vẻ trang nghiêm của tang lễ, ông khóc, kể lể những điều nghe thật bi ai để mọi người rơi lệ. Tôi hỏi thăm th́ mới biết ông này làm nghề...khóc mướn. Không biết ông có tốt nghiệp từ một trường kịch nghệ nào không, chứ tài diễn xuất của ông không có chỗ nào chê được. Nhiều lúc ông làm tṛ chọc cười, trong khi hai mắt của ông vẫn c̣n nước mắt lưng tṛng, thật khâm phục.  
     Tại xă Nhơn Mỹ này, lần đầu tiên tôi biết dùng nhà cầu hầm cá. Sáng ngày hôm sau trước khi làm lễ hạ huyệt cho ba của Xuân, tôi đă có dịp dùng đến nhà cầu của người miệt vườn. Nhà cầu được dựng giữa một hồ nuôi cá, một cây cầu bằng ván nho nhỏ bắt từ bờ ra. Nh́n bề ngang của ván cầu, tôi ngài ngại  bước lên. Nhà cầu rất là đơn giản: được bao bọc bởi bốn miếng vách, ba miếng bên hông và phía sau hơi cao, chỉ có miếng ván trước mặt th́ lại thấp lè tè vừa đủ che đến ngực lúc ngồi xuống.  Với cái nhà cầu lộ thiên này th́ “Người ngoài cuộc” có thể biết được sự diễn tiến của “Người trong cuộc” một cách dễ dàng, bởi v́ phần trên của đầu đều lộ hẳn ra ngoài. Tôi cảm thấy ngại và hơi quê v́ đây là lần đầu tiên dùng cái nhà cầu mới lạ này, tuy nhiên lúc đó không có ai, tôi an tâm bước vào. Tôi cẩn thận quan sát mọi vật chung quanh. Bầy cá dưới hồ thấy bóng người bắt đầu xôn xao, những con cá tra to tướng vẫy ḿnh lộ hẳn lên mặt nước. Bên trong cầu, v́ miếng gỗ che trước mặt quá thấp, tôi lúng túng làm thủ tục, nhưng rồi cũng an tọa vào vị trí...
     Rồi th́, một tiếng đùng to tướng với nước bắn lên tung tóe từ bên dưới, trong lúc bất thần tôi hoảng hồn không hiểu chuyện ǵ xảy ra nên vội vàng đứng lên. Nhưng chỉ trong một phần mười của một giây, tôi chực nhớ ra rằng mảnh ván trước mặt quá thấp, nên vội vàng ngồi thụp xuống!  Sau khi định thần, tôi mới biết là cái đám cá háu ăn bên dưới đang tận t́nh giành giựt với nhau chí chóe. Những thân h́nh to tướng của chúng chồng chất lên nhau làm nên một cảnh tượng hỗn độn vui mắt. Tôi thở phào, cảm thấy ḿnh nhà quê... v́ là “người thành thị.”  Sau khi khám phá ra sự huyền diệu của nhà cầu và bầy cá háu ăn, tôi mải mê nh́n đàn cá xôn xao bên dưới mà không chán. Nhưng rồi th́ cũng xong, tôi không c̣n ǵ để hấp dẫn đàn cá nữa. Tôi nghĩ, đám cá bên dưới rất là thông minh, theo thói quen mà chúng học được th́ chỉ phải giành giựt sống chết lần đầu tiên mà thôi. Sau đó “Người trong cuộc” sẽ không c̣n nhiều để cho chúng tranh giành nữa...
     Trút được cái nỗi ḷng nặng nề và được xem một cảnh cá giành ăn ngoạn mục, tâm tư tôi cảm thấy nhẹ nhàng sau một đêm dài nặng nề v́ tang lễ. Tôi đi bộ ra bờ sông gần đó để hứng những ngọn gió trong lành ban mai của miền Hậu Giang. Cảnh vật buổi sáng thật đẹp, mặt trời đă lên đến đầu ngọn cây, ánh sáng phản chiếu trên mặt sông ḥa với những đợt sóng lăn tăn làm óng ánh cả một góc trời. Những tiếng ồn ào gọi nhau ơi ới của những người buôn bán trên sông làm tôi cảm thấy vui vui. Xa xa một vài chiếc đ̣ nhẹ nhàng di chuyển trên mặt sông rộng mênh mông. Người và cảnh vật nơi đây đều thong thả, tất cả êm đềm trôi đi như mặt nước miền Hậu Giang.
     Từ bờ sông trở lại nhà Xuân để chuẩn bị cho lễ an táng, tôi lại đi ngang qua nhà cầu lần nữa. Một sự việc xảy ra đă làm tôi ngỡ ngàng:
     Số là Xuân có một người d́ tên T. Tuy là vai d́ nhưng T lại nhỏ tuổi hơn Xuân. T đẹp lắm, với tuổi mười lăm, mười sáu, T là một hoa khôi nổi tiếng của trường Trung Học Hoàng Diệu Ba Xuyên thời bấy giờ. Với T, tôi tin chắc là không tên học tṛ nào mà không mơ ước được lọt vào mắt xanh của nàng, trong đó có cả tôi. Tuy nhiên v́ mặc cảm và tự ái, tôi vẫn làm bộ “nghiêm nghị, đàng hoàng.” Dưới mắt tôi, nàng là một đóa hoa hàm tiếu ngoài tầm tay với...
     Vừa đi đến nhà cầu, tôi chạm mặt nàng, lúc đó nàng là “Người trong cuộc,” và tôi là “Người ngoài cuộc.” Trước mắt tôi, h́nh ảnh một nàng tiên tuyệt đẹp hàng ngày tôi gặp, bây giờ là một người con gái rất trần tục. Thấy tôi nh́n, nàng ngượng ngùng ra mặt. Tôi như bị sốc, vội vàng quay mặt đi hướng khác, ḷng lẩm bẩm:  Chúa Phật ơi! tôi không bao giờ muốn làm tan vỡ những h́nh ảnh đẹp đẽ và tinh khiết của một người con gái đẹp như nàng...
     Buổi lễ an táng ba của Xuân được rất đông dân chúng tham dự. Ông được chôn cất ngay sau vườn nhà. Nh́n cảnh gia đ́nh bạn đau đớn v́ mất người thân, ḷng tôi chùng xuống và mắt đỏ hoe. Tâm tư tôi nặng trĩu, ḷng suy nghĩ miên man suốt cả đường về...   

CỒN MỸ PHƯỚC
     Không do dự, tôi nhận lời rủ rê về chơi nhà ngoại của Xuân ngay v́ miệt vườn lúc nào cũng là nơi hấp dẫn tôi nhất.
     Sau khi đến Nhơn Mỹ bằng đ̣ từ Đại Ngải, chúng tôi ghé vào nhà Xuân nghỉ ngơi. Đây là lần thứ nh́ tôi đến, lần đầu tiên v́ đám tang của ba Xuân không khí thật đau buồn, nên tôi không để tâm t́m hiểu đời sống ở đây. Lần này trở lại, tôi đă sống trọn vẹn ba ngày như là dân miệt vườn.
     Sau khi nghỉ ngơi tại Nhơn Mỹ khoảng một giờ, chúng tôi xuống đ̣ ra cồn Mỹ Phước nơi nhà ngoại của Xuân.
     Con đ̣ lướt sóng băng ngang sông Hậu. Sóng càng lúc càng lớn khi ra đến giữa gịng. Từ bờ nh́n ra xa, những con đ̣ trên sông trôi đi nhẹ nhàng nên người ta tưởng là chúng không động đậy, nhưng thật sự khi chính ḿnh ngồi trên chiếc đ̣ th́ mới biết là nó cũng bị đẩy đưa theo ngọn sóng. Hơn nữa, v́ đi băng ngang gịng nước nên sóng đánh vào hông làm chiếc đ̣ lắc lư nhiều hơn. Tôi hơi lo, không dám nhúc nhích. Mặc dù tôi biết bơi, nhưng không giỏi, vả lại chưa bao giờ bơi ở một con sông rộng mênh mông như vậy. Nh́n Xuân và những người khác trên đ̣, họ không tỏ vẻ quan tâm về việc con đ̣ trồi lên tụt xuống nên tôi cũng an tâm. Sau khoảng nửa giờ nhấp nhô với sóng, chúng tôi đă đến cồn Mỹ Phước.
     Cồn có nghĩa  là cù lao nhỏ nổi trên sông. Cũng như bao nhiêu cồn khác, Mỹ Phước có h́nh thù như trái cà na, chính giữa ph́nh ra, hai đầu tóp lại, chiều dài khoảng 3.5km, chiều ngang chỗ rộng nhất 600 mét. Theo thời gian, cồn được phù sa tiếp tục bồi đắp về hướng đuôi của thủy triều. Khi những băi cát mới bồi đến điểm cao nhất, người ta đắp đê bao quanh và bắt đầu canh tác trên khu đất mới đó. Khi thủy triều lên, mực nước trên sông cao hơn mặt cồn, v́ vậy cả cái cù lao nhỏ này được bảo vệ bởi một cái đê bao quanh và cái đê này cũng là con lộ di chuyển chính của người dân sống trên đó.
     Từ xa nh́n, cồn Mỹ Phước giống như một cái bè xanh tươi to lớn nổi trên sông.  Càng đến gần th́ thấy càng lớn với cây cối mọc dầy đặc. Những hàng dừa nước được trồng sát ven bờ để giữ lại phù sa, đồng thời ngăn sóng làm lở bờ. Con đ̣ đưa chúng tôi từ từ tắp vào cái cầu bằng gỗ được dựng nhô ra ngoài . Ngôi nhà ngói xinh xắn của ngoại Xuân nằm ngay trước mặt sau khi tôi bước lên bờ.
     Ngoại của Xuân theo tôi đoán ngoài lục tuần, người trông tráng kiện. Ông vui vẻ đón đám cháu ngoại về chơi trong đó có tôi. Cùng nhập bọn với tôi và Xuân là Hợp. Hợp là người xă Nhơn Mỹ và cũng là học sinh trung học Hoàng Diệu ngoài tỉnh Ba Xuyên với chúng tôi. Cả ba thằng được sắp xếp ở khu nhà bếp để được tự do và không làm phiền người lớn.
     Khu vườn của ngoại Xuân theo tôi ước tính vào khoảng ba mẫu, nằm vào khoảng giữa của cồn. Sau khi quan sát tôi mới thấy câu: “Làm vườn th́ phải khai mương” thật là đúng v́ vườn của ngoại Xuân được kẻ ra rất nhiều mương, những cây ăn trái được trồng trên những luống đất cao, trong đó gồm có rất nhiều loại khác nhau như: cam,quít, bưởi, ổi, xoài.v.v... và có cả cà phê nữa. Đặc biệt trong số đó có một cây bưởi to lớn. Ngày đầu tiên Xuân dẫn tôi và Hợp đến cây bưởi này, tôi chóa mắt v́ trên cây toàn là trái, không một cái lá, những chùm trái treo lủng lẳng trông thật hấp dẫn. Tôi đoán có khoảng hơn một trăm trái đă đổi màu vàng chói. Trong khi Hợp đâm muối ớt, tôi và Xuân, kẻ bẻ người chụp. Bưởi mà ăn với muối hột, đâm nhuyễn với ớt hiểm trồng trong vườn th́ không thể nào chê được. Chúng tôi ăn nhiều đến nỗi, chỉ trong ba ngày, cây bưởi nặng trĩu này chỉ c̣n lác đác mười mấy trái trên cành, để rồi mỗi tối, sau khi chui vào mùng ngủ, cả ba đều cho ra cùng một... mùi khủng khiếp như nhau. Thằng này đổ thừa thằng kia nhưng rốt cục, cả bọn đều phá lên cười sau khi thú thật ḿnh đều là thủ phạm! Mặc dù là cái mùi nó kinh khủng lắm, nhưng khổ nỗi chỉ có một cái mùng nên ba thằng đành phải chịu đựng, chứ ra khỏi mùng là bị muỗi tấn công ngay. Vừa nói chuyện, vừa càu nhàu mỗi khi cái mùi trở nên nặng nề, để rồi sau cùng cả bọn cũng  thiếp đi vào mộng đẹp...
     Mặc dù là sinh ra và lớn lên ở thành phố, nhưng từ nhỏ tôi đă say mê câu cá. Sau khi quan sát những cái mương trong vườn, tôi hỏi mượn Xuân mấy cần câu. Chỉ cần đào đất t́m một vài con trùng, tôi cắm những cần câu đó vào một vị trí nghi ngờ là có cá trú ẩn. Chỉ trong ṿng hai tiếng đồng hồ, tôi đă bắt được ba con cá lóc to bằng cổ tay. Ngày hôm đó, cả nhà có một nồi canh chua thịnh soạn với tất cả gia vị và rau cải có sẵn trong vườn. Thừa thắng xông lên, ngày hôm sau chúng tôi chặn một khúc mương, cả bọn hăng hái tát hết nước để bắt cá. Khi nước bắt đầu cạn, cá dần dần hiện ra, tiếng gọi nhau ơi ới khi hai ba người hợp nhau để bắt cá. Mấy đứa em của Xuân cũng nhập cuộc. Cả đám chúng tôi đều bị lem luốc śnh bùn, nhưng ai cũng hăng say đuổi bắt những con cá đang t́m cách thoát thân. Kết quả chúng tôi thu hoạch được một số cá đủ cho hai ngày ăn thịnh soạn, trong đó có cả ba con tôm càng.  
     Tôi sinh ra trong một gia đ́nh mà cha mẹ cho ăn ngày ba bữa: sáng, trưa và chiều tối, trong đó buổi sáng chỉ ăn nhẹ. Nhà ngoại của Xuân chỉ ăn có hai, mười giờ sáng và bốn giờ chiều, cả hai bữa ăn đều là chính. Khi mặt trời vừa khuất ngọn cây th́ trời tối rất nhanh, khoảng bảy giờ th́ mọi người đă lo sửa soạn đi ngủ. Lúc đó cồn Mỹ Phước chưa có điện, những ngọn đèn dầu leo lét không đủ hấp dẫn để mọi người thức khuya. Tôi, Xuân và Hợp v́ chưa quen giấc nên mải mê đấu láo, đến chín giờ đêm, cả bọn lại phải đi t́m cái ǵ để lót bụng. Lúc đó, cơm nguội với một ít canh chua c̣n sót lại, đun sôi lên th́ quả thật là tuyệt vời.
     Ngày thứ hai sau khi tôi đến, mấy đứa em của Xuân cũng từ vàm Nhơn Mỹ qua chơi, trong đó có em gái và người cô cùng tuổi với Xuân. Nhà ngoại của Xuân thật rộn rịp, một đám choai choai đă làm không khí yên tịnh của cồn vui hẳn lên. Đám con trai chúng tôi bày đặt mua vài xị đế về nhâm nhi với cóc ổi, mặt mày tên nào cũng đỏ ké. Đám con gái th́ ra ngoài vườn xăm xoi những món ngon vật lạ. Đến chiều, sau khi ăn cơm tối, cả đám trai gái rủ nhau ra cầu tàu để tắm sông, lúc đó là lúc thủy triều lên cao nhất, mực nước bên ngoài đê cao hơn mặt đất bên trong cồn. Nh́n mặt nước mênh mông che mất cả cầu tàu, tôi ngài ngại không dám xuống. Tôi không tin tưởng vào tài bơi lội của ḿnh, trong khi đó cả đám trai gái miệt vườn đều bơi như rái và đang đùa giỡn chí chóe dưới nước. Tôi bị cả đám chọc quê v́ cái gan bé tí teo của ḿnh, nhưng kết quả tôi vẫn không dám xuống. Sau đó tôi phải giả đ̣ đi câu cá để có chuyện làm. Đứng trên bờ, tay cầm cần câu, thỉnh thoảng liếc nh́n đám con gái vui đùa dưới sông mà ḷng thật khâm phục.
     Khi đi ngang qua ao nuôi cá tra, nh́n thấy rất nhiều nải chuối chín mọng để chất đống bên ao, tôi thắc mắc hỏi Xuân. Theo lời Xuân kể lại th́ mỗi tháng hai lần, những lái buôn sẽ đến để mua sản phẩm của miệt vườn về bán lại nơi thành phố. Khi mua chuối, người lái buôn có tiêu chuẩn của họ, những nải chuối dưới tiêu chuẩn th́ họ không trả tiền. Chính v́ như vậy, nhà vườn giữ lại những nải đó để cho cá ăn. Những con cá dưới ao có lẽ đă no, cũng có lẽ là không thích chuối v́ bị ăn nhiều quá, nên khi tôi ném xuống, chúng tỏ vẻ rất là thờ ơ. Đến năm 1968 tôi nhập ngũ vào quân đội, lúc c̣n thụ huấn tại quân trường Thủ Đức, những trái chuối cỡ này được dùng cho Sinh Viên Sĩ Quan ăn vào buổi sáng và mỗi người chúng tôi chỉ được một trái mà thôi.
     Đời sống miệt vườn thật là thoải mái. Thức ăn hầu như lúc nào cũng có: tôm cá dưới sông, gà vịt nuôi trong vườn, cây trái nào ngon nhất th́ để giành ăn, dư thừa th́ bán. Trong lúc ở ngoài tỉnh bị cấm bán sữa đặc, v́ lúc đó nhu yếu phẩm này khan hiếm, chính phủ kiểm soát và chỉ bán ra cho những người có con nhỏ mà thôi, những hàng quán đều không có bán. Vậy mà tại cồn Mỹ Phước, người dân lúc nào cũng có cà phê sữa để uống. Nên nhớ là nhà vườn tại đây tự trồng cà phê cho ḿnh, cho nên sữa là thứ mà họ lúc nào cũng chuẩn bị trước. Có một lần, trong lúc chúng tôi đang vui chơi sau nhà, ngoại của Xuân gọi cả đám lại và chia cho mỗi đứa một trái cam. Trái cam đặc biệt này ngọt như đường và đó cũng là trái cam ngọt nhất tôi được ăn trong cả cuộc đời sống ở Việt Nam. Ngoại của Xuân c̣n cho biết là những trái này chỉ để giành ăn chứ không bán ra ngoài.
     Bên cạnh nhà ngoại của Xuân có một ông thầy giáo rất nổi tiếng. Tôi không c̣n nhớ được tên ông nữa, nhưng tôi vẫn nhớ là tuổi của ông tương đương với ba tôi vào khoảng năm mươi lúc bấy giờ. Thầy là người hiền hậu, nhưng có nét nghiêm khắc của một nhà giáo. Thầy về sống an hưởng tuổi già tại cồn Mỹ Phước, đồng thời mở lớp dạy cho tất cả học sinh trong khu vực. Thầy rất nổi tiếng v́ số học tṛ thầy dạy lúc nào cũng đậu vào trung học Hoàng Diệu ngoài tỉnh rất cao, có năm lên đến  tám mươi phần trăm, trong đó Xuân cũng là một trong những học tṛ của thầy.
     V́ là một cù lao nổi trên sông, chung quanh được bao bọc bởi nước, hơn nữa, nhờ cây trái sầm uất, nên nhiệt độ trên cồn Mỹ Phước không bao giờ nóng, và cũng không bao giờ lạnh. Ba ngày sống trên cồn tôi chỉ mặc một cái áo mỏng mà lúc nào cũng cảm thấy dễ chịu dù là ngày hay đêm. Có lẽ nhờ khí hậu ôn ḥa, nên diện mạo người miệt vườn rất đẹp đẽ. Tôi là người thành thị, nhưng đối với con trai miệt vườn, tôi là người đen đúa nhất. Không phải tự hạ ḿnh, nhưng nếu đem tôi so sánh với đám con trai ở đây th́ tôi thuộc vào loại... xấu. Điển h́nh là Xuân, hắn ta rất đẹp trai và là người đẹp nhất trong ngũ quỷ chúng tôi.
     Nếu nói về dung nhan của những người con gái miệt vườn th́ c̣n độc đáo hơn. Tôi lấy gia đ́nh của Xuân làm chuẩn: theo sự nhận xét của tôi, tất cả phái nữ trong gia đ́nh của Xuân đều đẹp, trong đó có em, cô và d́ của Xuân. Nhiều người đă làm con trai thành thị xôn xao khi họ ra ngoài tỉnh học, điển h́nh là T như tôi đă kể phần trên. Nhờ đời sống dễ dàng và khí hậu ôn ḥa, con gái miệt vườn có một làn da rất trắng trẻo. Nhiều cô, nếu đem so sánh với bông bưởi th́ cũng không gọi là quá đáng.
     Sông Cửu Long bắt nguồn từ Vân Nam bên Tàu, những gịng nước này đă đem sự trù phú cho đồng bằng miền nam trước khi đổ ra biển. Cũng chính những gịng nước ngọt này đă ảnh hưởng rất lớn đến đời sống, tính t́nh và sắc diện của những người sống dọc theo sông Cửu Long. Người miệt vườn rất đơn giản, không câu nệ tiểu tiết và rất hào phóng.  Ta có thể nhận thấy một sự an b́nh trong cuộc sống hằng ngày và lối cư xử của họ.  
     Ngoài ra , về miệt vườn th́ phải biết nhậu, nhậu càng nhiều, càng  chứng tỏ sự hết ḷng hết dạ với bạn bè. Ngoài nhậu ra c̣n phải biết ca vọng cổ, nếu không ca được th́ ít nhất cũng phải biết thưởng thức. Khi đă ngà ngà say, tiếng đàn lăng tăng cộng với những lời ca “mùi” th́ thật là đúng điệu.
     Ba ngày trên cồn Mỹ Phước, cả ba ngày tôi đều phải nhậu để đúng điệu là dân chơi miệt vườn, ba ngày tôi sống xa thành phố, tâm hồn gửi cho sông cho nước miền Hậu Giang và đó cũng là ba ngày đầy ư nghĩa của một kỷ niệm thời tuổi trẻ.

San Jose, CA. Jan. 2010
Lạc long Huỳnh Quốc Phú
(Hiền nội edit)



Về lại mục lục của trang VĂN




Copyright © 2011 - Hội Ái Hữu Cựu Học Sinh Trung Học HOÀNG DIỆU Ba Xuyên - Bắc California - All rights reserved