www.trunghochoangdieubaxuyen.net - Thân Chúc Quư Thầy Cô và Đồng Môn Hoàng Diệu một năm mới luôn được Dồi Dào Sức Khỏe và Tràn Đầy Hạnh Phúc - www.trunghochoangdieubaxuyen.net






Dương Lịch – Âm Lịch Click on the date for details

Đời Học Sinh

Thầy Nguyễn Ngọc Đường

     Sau khi người yêu đi lấy chồng, Bố đe doạ cắt tiếp tế từ Hà nội, tôi không c̣n sự lựa chọn nào nữa, đành phải khăn gói dinh tê về Thủ đô yêu dấu cho khoẻ. Từ khi tốt nghiệp trường Y tá Liên khu rồi được chuyển về công tác tại Ty Y tế tỉnh Thái Nguyên, tôi đă bắt liên lạc được với Bố qua người làng Yên Mẫn tỉnh Bắc ninh. Nhờ vậy, thỉnh thoảng tôi đă nhận được khi th́ cái nhẫn vàng khi th́ lương thực như cá mắm Húng phơi khô... để bồi dưỡng thêm cho cái lương quá thiếu thốn của Nhà nước. Hồi đó tuy đă 20 tuổi, nhưng chưa bao giờ tôi để ư đến chính chị chính em ǵ cả, lúc nào cũng chỉ lo phục vụ cái dạ dầy, trốn Tây, né máy bay và vui chơi, văn nghệ với các kiều nữ mà thôi. Đến khi được tin Bố dọa cắt lương thực th́ bèn đầu hàng vô điều kiện, không do dự, t́m cách dinh tê ngay về Hà nội vào cuối năm 1951 cùng thời với gia đ́nh nhạc sỹ họ Phạm và cả Thày dạy học tôi nữa.
     Thủ đô Hà nội lúc đó khá đông đúc, dân tản cư từ vùng kháng chiến đă rủ nhau kéo về ngày càng đông đảo. Gia đ́nh tôi thuê nhà của ông Vơ an Ninh, nhiếp ảnh gia, ở phố Chợ Đuổi gần phố Huế, cách Chợ Hôm không bao xa. Bố tôi bị Tây bắt trong cuộc càn quét năm 1947, hiện nay đă là Thư kư của trường trung học Albert Sarraut. Sau vài năm chờ đợi, được tin Mẹ tôi đă qua đời, Bố bèn tục huyền với một bà c̣n trẻ, vốn là Cô Đầu ở phố Khâm Thiên Hà nội. Hồi đó ở ngoài Bắc thường có câu thơ diễu:

     Cô Đầu, cô Đít, cô Đuôi
     Cậu tôi đi vắng ai nuôi cô Đầu


     Bà này, tôi gọi bằng D́, có 1 cô con gái riêng, khoảng 10 tuổi của đời chồng cũ và một mẹ già, tất cả đều sống chung với Bố. Đại gia đ́nh tôi, ngoài Bố, D́, bà Cụ, c̣n 6 anh em chúng tôi gồm 3 loại: con Ông (2 anh em tôi), con Bà (cô con gái riêng) và con chung của Ông Bà (2 cậu con trai và 1 cô con gái), tất cả 3 gịng con: con Ông, con Bà và con Chúng ta đều sống vui vẻ, đoàn kết mí nhau dưới sự chỉ huy của Bố v́ chỉ có ông là người duy nhất làm ra tiền. Sau một thời gian nghỉ ngơi, thăm viếng phố phường Thủ đô và ăn uống ê hề để bồi bổ sức khoẻ cho bơ những ngày cơ cực, tôi được Bố dẫn đi may mấy bộ quần áo thật lịch sự, và sau cùng mua cho tôi một cái đồng hồ thụy sỹ hiệu Cyma ,một cái xe đạp mới toanh để chuẩn bị cho niên học sắp tới.
     Tôi sinh năm 1931 nhưng khi vào Hà nội th́ thấy tuổi trong khai sinh đă bị sửa thành 1935, lư do: Bố khai tăng lên để được ăn thêm phụ cấp của Tây. Cũng may, nhờ vậy mà việc đi học lại của tôi đă không gặp trở ngại. Năm1945, sau khi VM cướp chính quyền, gia đ́nh tôi di tản từ Thái Nguyên về Hà nội để sinh sống. Năm 1946, tôi đă thi vào trường Nguyễn Trăi và học lớp đệ Thất ở đó cho đến khi kháng chiến toàn quốc bùng nổ. Thời gian chiến tranh làm tôi trễ học mất 5 năm, tuy nhiên ḷng tôi lúc nào cũng mong muốn được đi học lại. Khi vào Hà nội, Bố thấy tôi đă lớn lại sẵn có nghề Y Tá nên muốn tôi đi làm ngay nhưng tôi không chịu, đ̣i được đi học và cuối cùng th́ tôi đă thành công. Tôi nghi có bàn tay của bà D́ thân mến nhúng vào và bà đă muốn tôi đi làm sớm để đỡ tốn cơm chăng?.Từ chuyện này, tôi đă không có nhiều thiện cảm với D́ dù lúc nào bà cũng chiều chuộng tôi hết sức.
     Hà nội lúc đó đang có phong trào học nhẩy nghĩa là chương tŕnh hoc 2 năm thu gọn thành một năm, chỉ chú trọng đến những môn chính như Toán, Lư Hoá, Anh, Pháp văn mà thôi. Kiểu học này dành cho mấy người lớn tuổi muốn học đốt giai đoạn. Tôi ghi tên học cùng một lúc 2 lớp, Đệ Thất và Đệ Lục ở trường Phan chu Trinh, địa điểm gần hồ Thuyền Quang, khung cảnh rất nên thơ. Trường nhỏ, chỉ mới có đến lớp đệ Tứ và đặc biệt Nam, Nữ đều học chung. Tôi đă 20 tuổi, nhưng trên giấy tờ chỉ mới 16, phải học chung với một đám con nít thật vừa vui lại vừa buồn. Thanh niên ở tuổi 20 tương đối đă đủ khôn ngoan, riêng tôi lại c̣n già dặn hơn một bực v́ đă nếm mùi đau khổ với VM những 5 năm ở trong rừng Việt Bắc. May quá, chắc cũng do Thượng Đế sắp đặt, giữa đám con nít, lồ lộ hiện ra hai thiếu nữ chừng 15,16 tuổi, ngoại h́nh khá đẹp, nhí nhảnh, xinh tươi như mấy con chim se sẻ và như có một hấp lực vô h́nh, chỉ sau một thời gian ngắn chúng tôi đă làm quen được với nhau... dễ dàng. Vấn đề học hành của tôi cũng không gặp trở ngại, 2 môn Pháp văn và Quốc văn th́ các em làm sao địch lại tôi, chỉ có 3 môn Toán, Lư, Hoá là phải học cẩn thận thôi.
     Trường học nào cũng vậy, môn Văn nghệ luôn luôn được mọi người ưa thích, nhất là tuổi học tṛ thường ham vui hơn là học. Đến đây tôi lại phải thắp nén hương ḷng, chân thành cám ơn Thày, đă truyền cho tôi một nghề mà đi đâu cũng có đất dụng vơ và riêng đối với phái nữ lại c̣n được ưu ái hơn. Thế là sau mỗi buổi học, 3 đứa chúng tôi thường ở lại lớp một thời gian để đàn hát mí nhau vui như Tết. Trong hai nàng, tôi để ư đến một nàng tên T, da tuy hơi ngăm ngăm nhưng mà... gịn lại có duyên, mắt to, lanh lẹn và là Phật tử, thường sinh hoạt ở chùa Quán sứ. Không hiểu sao, tôi để ư thấy hai nàng lúc nào cũng đi sát với nhau như bóng với h́nh, có lẽ để canh chừng nhau chăng? Thỉnh thoảng, tôi lại hân hạnh được hai nàng rủ về nhà chơi để gặp gia đ́nh, đôi khi c̣n được mời ăn cơm trong bầu không khí ấm cúng thân t́nh. Lâu dần rồi tôi cũng t́m được cách để tách hai nàng ra và hẹn ḥ gặp riêng nhau một cách êm thấm. Chỗ gặp nhau thường ở vườn Bách Thảo, gần hàng bánh Tôm, để sau khi tâm sự sẽ được thưởng thức món bánh Tôm nóng hổi một cách thuận lợi. Cũng có khi muốn gặp nhau một cách tuyệt đối bí mật, chỗ hẹn có thể là một nghĩa trang, cách xa thành phố đến hơn 10 km đi về phía chợ Mơ. Chúng tôi di chuyển bằng xe đạp, đi song song, vừa đi vừa nói chuyện thoải mái.
     Đến nơi, t́m chỗ dựng xe đàng hoàng xong, chúng tôi đi t́m một cái mả được xây bằng xi măng sạch sẽ, chung quanh bằng phẳng, tránh xa các bụi rậm v́ sợ rắn rết nó phục kích để có chỗ ngồi tâm sự. Sau khi đă ấm chỗ th́ về phần tôi, hai chân vẫn đặt song song, hai tay để tự nhiên trên hai đầu gối và cái mặt th́ tự do nhúc nhích, tương đối dễ chịu hơn hồi t́nh tự trên bờ ruộng ở làng Hương Câu năm xưa. Đến đây chắc quí bạn lại thắc mắc: Ô hay, từ khi bị người yêu bỏ tưởng đă rút được kinh nghiệm xương máu rồi, hóa ra cũng chẳng thấy tiến bộ ǵ cả, vẫn... vẫn... nghĩa là Vũ Như Cẫn hà?. Đúng như vậy, tuy hơi buồn, nhưng bản chất con người làm sao thay đổi được! Sông có cạn, Núi có ṃn... bản chất thỏ đế của tôi vưỡn không hề thay đổi. Nàng năm nay đă 74 tuổi, vẫn c̣n sống mạnh khoẻ ở Sài G̣n đấy. Tôi c̣n số phone và địa chỉ đây. Quí bạn ơi, muốn thay đổi cái bản chất th́ phải.Tu, có khi phải nhiều kiếp mới thành, riêng tôi, thời gian ngắn quá làm sao tu... kịp được.
     Bây giờ lại phải nói thật với quí bạn, cuộc đời t́nh ái của tôi cho đến giờ phút này chỉ như bóng mây, như bọt xà bông cũng v́ cái bản chất... dễ thương đó mà thôi. Thật ra lúc hẹn ḥ với Nàng, đôi khi tôi cũng có ư tưởng đen tối, không được trong sáng là sẽ... sẽ... nhưng đến khi được ngồi gần Nàng rồi th́... than ôi nó lại chuyển thành... yếu x́u và bản cũ lại được tái diễn như thường lệ nghĩa là cốt Khỉ lại hoàn cốt... Tiều, rơ chán mớ đời.
     Đời sống học sinh của tôi trong những ngày tháng ở Hà nội thật là tuyệt vời. Bố cho mỗi tháng 100 đồng để tiêu vặt, lúc đó chỉ có 5đ tô phở tái, 3đ tô phở chín. Mỗi lần đi chơi với các nàng, khi phải trả tiền quà, nếu có mặt cả hai th́ tôi luôn luôn bị móc bóp... chậm v́ họ c̣n trẻ nên lẹ lắm, lại tranh nhau nữa th́ tôi đành chịu thua thôi. Chỉ khi nào có hai đứa th́ tôi mới không dám để... nàng trả. Ở trong lớp, tôi thường được mọi người nể, một phần v́ học giỏi, nên nhớ chỉ riêng có 2 môn Pháp văn và Quốc văn thôi, phần nữa lại có nghề Văn nghệ nên ai cũng quí mến. Phần đông, các giáo sư trong lớp chỉ hơn tôi vài tuổi, hồi đó có Tú tài 1 là dạy Trung học được rồi, tôi được các Thầy nể, v́ ăn nói đứng đắn, đàng hoàng có vẻ người lớn.
     Thày dạy môn Quốc văn, đă lớn tuổi, tên là Nguyễn uyển Diễm, Thày chú ư đến những bài luận văn của tôi v́ nó già dặn, có hơi hướng của vùng kháng chiến, và có lần Thày đă đọc lên cho cả lớp nghe. Thật cảm động và hănh diện, v́ những điều tôi diễn tả trong bài là sự thật, là những kinh nghiệm sống mà chính tôi đă trải qua. Chao ôi, tôi được các em gái con nít nh́n với con mắt đầy vẻ khâm phục và chan chứa t́nh cảm, trong ḷng cũng thấy vui vui. Có lần tôi bị quê với một em gái về môn Pháp văn. Lần đó Thày đọc Dictée cho cả lớp viết, xong rồi, Thày bắt tôi và em gái lên bảng viết lại: em viết toàn hảo, tôi bị một lỗi. Hỏi ḍ ra mới biết bố em là Tây thuộc địa, mẹ Việt Nam, thế là từ nay tôi chỉ c̣n có mỗi môn Quốc văn để hănh diện.
     Thời gian qua thật mau, thấm thoắt đă tới mùa phượng nở. Học sinh sửa soạn nghỉ hè và b́nh thường là phải có màn Văn nghệ để chia tay. Tôi đang chuẩn bị chương tŕnh để tổ chức một đêm văn nghệ thật tưng bừng vui vẻ với các kiều nữ th́ thày dạy Anh văn gọi tôi vào văn pḥng để cho biết một tin quan trọng: Tôi được đề cử làm đại diện cho học sinh các trường tư, nội ngoại thành phố Hà nội lên đọc diễn văn tại nhà hát lớn thành phố nhân dịp có cuộc phát phần thưởng cuối năm.
     Tin động Trời, thế là thế nào? Hà nội lúc đó đă có nhiều trường tư lớn, dạy tới đệ nhị cấp, tại sao họ chọn trường tôi, và hết người hay sao mà lựa tôi lên để đọc diễn văn? Tôi là một thanh niên mới ở vùng kháng chiến vào, lư lịch chắc c̣n mù mờ, lại học đến tận... lớp đệ 7+6, không sợ tôi phát ngôn bậy hay sao, dù bài diễn văn dĩ nhiên phải do các Thày soạn. Cho đến giờ phút này tôi cũng không t́m được lư do, c̣n Thày Anh văn của tôi th́ đă qua đời từ lâu rồi đâu có dịp để hỏi. Thế là buổi văn nghệ của trường bị xếp lại, thay vào đó là trường tổ chức một nhóm học sinh đi quyên sách vở ở các tiệm sách lớn trong thành phố để dùng làm phần thưởng cho các học sinh ưu tú. Nhà trường cho mượn một xe hơi có tài xế để tụi tôi hoàn toàn sử dụng trong thời gian đi quyên sách. Thế là vui như mở hội, hàng ngày, cứ sáng sớm là tụ lại để ăn điểm tâm, rồi cả lũ kéo nhau lên xe đi ṿng ṿng, lượn qua các phố lớn, chia nhau vào các tiệm sách để nhận những sách bị bán ế do họ thải ra mang về làm phần thưởng cho các học sinh ưu tú. Trưa nghỉ ăn quà rồi lại tiếp tục cho đến chiều tối th́ giải tán ai về nhà nấy.Trong suốt thời gian công tác, không có cuộc hẹn ḥ nào giữa 3 chúng tôi v́ gặp nhau cả ngày cũng đă mệt mỏi lắm rồi đâu c̣n có nhu cầu phải... nh́n nhau nữa.
     Ngày phát phần thưởng cho học sinh các trường tư thục được tổ chức trọng thể tại Nhà Hát Lớn Hà nội dưới sự chủ tọa của ông Thị Trưởng và các quan chức trong Bộ Giáo Dục. Hôm đó tôi mặc áo sơ mi trắng, quần tây dài và đi giầy, trông đàng hoàng đầy vẻ tự tin. Nhờ Trời, tôi có giọng đọc rất tốt nên bài diễn văn được phát âm rành mạch và rơ ràng qua các loa phóng thanh, không vấp váp từ đầu đến phút chót. Sau khi các học sinh ưu tú đă lần lượt lên sân khấu nhận phần thưởng, dĩ nhiên có cả tôi, tiếp theo là phần Văn nghệ do các học sinh tự nguyện lên biểu diễn. Phần tôi, điếc không sợ súng, dám đánh solo bản Valse favorite của Mozart bằng đàn Banjo Alto, nhưng cũng được khán giả tán thưởng nhiệt liệt.
     Hôm sau, tự nhiên tôi lẩm cẩm suy nghĩ, sao hoàn cảnh của tôi hôm đó hơi giống một nhân vật trong cuốn tiểu thuyết Số Đỏ của nhà văn Vũ trọng Phụng thế. Quí bạn nghĩ sao? Đúng quá chứ c̣n ǵ nữa! Nhân vật đó, Xuân Tóc Đỏ, nhờ thời cuộc đưa đẩy đă đọc 1 bài diễn văn quan trọng trước các khán giả hâm mộ môn quần vợt ở vườn hoa...? C̣n tôi, một nghệ sỹ nghèo, lang thang kháng chiến, là vô sản chân chính, bỗng nhiên nhẩy lên sân khấu giữa Thủ đô Hà nội, đọc diễn văn trước các quan khách của một xă hội tư sản! Nghĩ cho cùng, chẳng qua cũng do bàn tay của Thượng Đế sắp đặt cả.
     Trong dịp Hè, v́ muốn tiếp tục học nhẩy nữa, nên tôi luyện thêm môn Toán Lư Hoá và Anh văn lớp đệ Ngũ để chuẩn bị ghi danh vào lớp đệ Tứ cho niên khóa tới. Mùa Thu năm1952, tôi ghi tên học lớp đệ Tứ trường Minh Tân, có các giáo sư chính như: Quốc văn, thi sỹ Vũ hoàng Chương; Toán, gs Đoàn viết Lưu; Pháp văn, gs Nguyễn khắc Kham... Chương tŕnh thi Trung học Đệ nhất cấp hồi đó rất khó, nhất là Pháp văn, phải làm một bài nghị luận luân lư (Dissertation morale), c̣n Anh văn th́ có một bài dịch. Về Pháp văn, tuy tôi có một chút căn bản nhưng cũng vất vả lắm mới vượt qua được. Tôi phải học thêm môn Pháp văn với gs Bùi hữu Sủng, chuyên luyện về cái môn nghị luận. Tôi đă đậu kỳ thi này năm1953 và rất hănh diện v́ chương tŕnh 4 năm tôi chỉ học có 2 năm.
     Sau khi chia tay nhau ở trường Phan chu Trinh, niên khoá 51-52, tôi và hai nàng ít khi hẹn ḥ để gặp nhau nữa, một phần v́ học nhẩy cần nhiều thời giờ để học thêm các môn chính, phần nữa tính tôi hời hợt, ham vui nhưng lại... mau quên nên hậu quả là theo thời gian, cuộc t́nh tay ba của chúng tôi cũng từ từ... dẹp tiệm.
     Thời gian trôi nhanh... năm 1957, tôi đang học trường Cao đẳng sư phạm ở Sài g̣n th́ bất ngờ gặp lại nàng T trong Đại học xá Minh Mạng. Nàng đang là chủ quán bán đồ giải khát cho sinh viên và lúc đó đă có gia đ́nh với vài đứa con nhỏ. Vóc dáng vẫn nhanh nhẹn, hơi tiều tuỵ và điểm vài nét phong trần, nàng có vẻ hờn trách tôi v́ đă phải chờ đợi quá lâu mà chẳng thấy... động tĩnh ǵ nên nàng đành phải... đi lấy chồng, chấm dứt cuộc t́nh học sinh ngây thơ, lăng mạn.
     Vài lời tâm sự - Cuộc đời t́nh cảm của tôi từ thuở ban đầu đến lúc đó nghĩ kỹ ra thật... đáng buồn. Lúc mới 7 tuổi đă thương nhớ vu cô bạn của chị ḿnh, chỉ cần được nắm tay dẫn đi chơi, thỉnh thoảng cho mấy cục kẹo là đă cảm động rồi. Đến khi yêu kiều nữ Y Tá th́ lại chỉ ham ăn quà, nói chuyện vẩn , rồi được cầm tay nhau là đă thoả măn, không chịu đi thêm bước nữa nên nàng cũng chán mà đi kết duyên với ông Quân y sỹ. Gặp cô Thổ xinh đẹp chân voi, đă định yêu nhưng lại sợ Ma Gà nên đành phải rút lui. Vào Hà nội, giao du thân mật với hai em gái nữ sinh tưởng khá hơn nhưng cũng chẳng đi đến đâu v́ mắc lo công danh sự nghiệp. Đến đây chắc quí bạn lại thắc mắc, cứ cái điệu này chắc mồ côi vợ suốt đời!
     Quí bạn ơi, tôi đâu có đầu hàng dễ vậy, vấn đề tuy nan giải nhưng rồi cũng có cách giải quyết ổn thoả. Cổ nhân nói: "Cùng tắc Biến, Biến tắc Thông". Bản chất của tôi không thể thay đổi được, Tu th́... lâu quá làm sao chờ, vậy th́ chỉ có nước"Liều" là thượng sách. Quí bạn c̣n nhớ trận chiến giữa Do Thái và 13 nước Ả Rập năm 1967 không? Do Thái dùng chiến thuật: đánh nhanh, đánh mạnh, đánh bất ngờ và thế giới chỉ... trơ mắt ếch ra nh́n v́ nhanh quá đâu có cản kịp! Chính tôi đă áp dụng chiến thuật này từ năm1961 trong kế hoạch "Lấy Vợ" của tôi và Do Thái chỉ là cái đi... cóp lại mà thôi. Tôi sẽ diễn tả tỉ mỉ kịch bản hấp dẫn này để mời quí bạn thưởng thức trong bài Hồi kư chót, tức là bài thứ mười sắp tới.

Hồi kư
Nguyễn ngọc Đường



Về lại mục lục của trang VĂN




Copyright © 2011 - Hội Ái Hữu Cựu Học Sinh Trung Học HOÀNG DIỆU Ba Xuyên - Bắc California - All rights reserved